Scope 3 is het deel van een duurzaamheidsvragenlijst dat gaat over de CO2-uitstoot die buiten uw eigen bedrijf ontstaat, maar wel samenhangt met wat u inkoopt, produceert of levert. Denk aan de uitstoot van uw eigen leveranciers, het transport van grondstoffen, of het gebruik van een product nadat u het heeft geleverd. Uw afnemer vraagt hiernaar omdat scope 3 voor de meeste bedrijven het grootste deel van hun totale klimaatvoetafdruk vormt, vaak groter dan de eigen scope 1 en 2 samen.
De indeling in scope 1, 2 en 3 komt uit een internationaal boekhoudkader voor broeikasgasuitstoot, het Greenhouse Gas Protocol. Scope 1 is directe uitstoot, bijvoorbeeld van eigen voertuigen of verwarming. Scope 2 is uitstoot van ingekochte energie, zoals elektriciteit. Scope 3 is alles daaromheen: de keten voor en na uw eigen activiteiten. Voor een leverancier betekent dit vaak dat uw eigen uitstoot bij uw klant als scope 3 wordt meegeteld, wat verklaart waarom die klant zo gedetailleerd naar uw cijfers vraagt.
Waarom scope 3 het lastigste onderdeel is
Scope 1 en 2 zijn voor een bedrijf relatief goed te meten: u weet hoeveel brandstof of stroom u verbruikt. Scope 3 vraagt om gegevens van anderen, zoals uw eigen leveranciers, transporteurs of afnemers van uw product. Niet elk MKB-bedrijf houdt deze gegevens gedetailleerd bij, en niet elke schakel in de keten levert dezelfde soort cijfers aan. Daardoor werken veel bedrijven noodgedwongen met schattingen, bijvoorbeeld op basis van omzet of gewicht van ingekochte materialen, in plaats van exacte metingen.
Dit onderscheid tussen gemeten en geschatte gegevens is precies waar afnemers vaak naar vragen: niet alleen een getal, maar ook hoe dat getal tot stand is gekomen. Een vragenlijst kan bijvoorbeeld vragen of u scope 3 al deels in kaart heeft, welke categorieën u meeneemt, en of dit op schattingen of op werkelijke gegevens berust. Voor kleinere leveranciers geldt vaak dat een eerste, grove inschatting al een bruikbaar startpunt is, zonder dat direct een volledig gemeten scope 3-cijfer wordt verwacht.
Hoe scope 3 samenhangt met VSME
Bedrijven die onder de vrijwillige rapportagestandaard voor kleinere ondernemingen vallen, de VSME, krijgen vaak dezelfde scope-indeling terug in hun eigen rapportage. Een afnemer die zelf verplicht moet rapporteren, vraagt de gegevens bij zijn leveranciers op om zijn eigen scope 3 compleet te krijgen. Zo ontstaat een keten van vragenlijsten die allemaal net iets anders zijn opgebouwd, maar in de kern om vergelijkbare informatie vragen. Wie eenmaal een basisdossier heeft met de eigen scope 1, 2 en een eerste inschatting van scope 3, kan dat dossier telkens hergebruiken in plaats van elke lijst opnieuw vanaf nul te beantwoorden.
Of een specifieke vraag in een vragenlijst over scope 3 gaat of over een ander onderdeel van de rapportage, is niet altijd direct duidelijk uit de formulering van de afnemer. In de kennisbank met uitleg per onderwerp staan de gangbare begrippen uit deze vragenlijsten op een rij, zodat u een vraag makkelijker kunt herkennen voordat u begint met invullen.
Wat dit in de praktijk betekent voor een leverancier
Voor een installatiebedrijf, een groothandel of een dienstverlener betekent een vraag over scope 3 meestal niet dat er een volledige klimaatboekhouding wordt verwacht. Het gaat er vaak om of u weet welke categorieën relevant zijn voor uw bedrijf, en of u een begin heeft gemaakt met het vastleggen van de belangrijkste posten, zoals brandstofverbruik van onderaannemers of de herkomst van ingekochte materialen. Toezichthouders en afnemers hanteren hierin geen vaste norm die voor elk bedrijf gelijk is; wat wordt gevraagd, hangt af van de sector en van de omvang van de afnemer zelf.
Omdat scope 3 raakt aan gegevens van meerdere partijen in de keten, is het ook een onderwerp waarbij bewijsstukken sneller verouderen dan bij eenmalige verklaringen: een inschatting van vorig jaar kan door een nieuwe leverancier of een ander vervoerscontract alweer achterhaald zijn. Met de herkenningscheck van een paar vragen krijgt u een eerste indicatie van welke onderwerpen voor uw bedrijf spelen, inclusief scope 3, zonder dat dit als beoordeling van uw situatie geldt.
Voor de precieze verplichtingen die voor uw eigen bedrijf gelden, is het raadzaam de officiële tekst van het Greenhouse Gas Protocol of de VSME-richtlijn te raadplegen, of een jurist of adviseur te betrekken die uw specifieke situatie kent. Supplia.eu verklaart, certificeert en beoordeelt niets; het platform helpt bij het herkennen van vragen en het hergebruiken van antwoorden uit één ketendossier.
Als u wilt weten hoe deze gegevens uit uw dossier worden herleid naar een concrete vraag in een vragenlijst, leest u dat op de pagina hoe de informatie tot stand komt. Twijfelt u nog of scope 3 voor uw bedrijf relevant is, bekijk dan de veelgestelde vragen over duurzaamheidsrapportage of doe de gratis quick-scan om in een paar minuten te zien welke onderwerpen bij u spelen.